BÀI VIẾT

ba-bau-bi-ngua-1-copy.jpg

Ngứa khi mang thai là tình trạng rất khó chịu mà không ít mẹ bầu gặp phải.

Bị ngứa khi mang thai là gì?

Tình trạng ngứa khi mang thai khá phổ biến và đa số lành tính nên mẹ bầu không cần quá lo lắng. Ngứa có thể xuất hiện ở mọi giai đoạn của thai kỳ nhưng thường gặp ở tam cá nguyệt thứ 2 và thứ 3. 

Ngứa thai kỳ có thể tự biến mất sau khi sinh và không ảnh hưởng gì đến thai nhi.

Bị ngứa khi mang thai có nguy hiểm không?

Như đã nói ở trên, bị ngứa khi mang thai là một hiện tượng sinh lý bình thường, có thể gặp ở 40% phụ nữ mang thai. Tình trạng này thường biến mất sau sinh và không ảnh hưởng đến thai nhi. Ngứa có thể xuất hiện ở bất cứ vùng da nào trên cơ thể nhưng tập trung nhất ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, bụng và ngực.

Nguyên nhân khiến bà bầu bị ngứa khi mang thai

Có rất nhiều nguyên nhân gây nên hiện tượng bị ngứa khi mang thai. Dưới đây là một vài nguyên nhân phổ biến nhất:

Do sự phát triển của thai nhi

Mỗi ngày trôi qua, thai nhi lại phát triển lên một chút. Thai càng phát triển, tử cung của mẹ lại phải to ra để thích ứng được với kích thước của thai. Điều này có thể gây rạn da và gây ngứa đối với mẹ bầu. Đây cũng được xem là nguyên nhân gây ngứa thai kỳ thường gặp nhất.

Ngứa thai kỳ khiến mẹ cảm thấy khó chịu

Thay đổi nồng độ hormone

Khi mang thai, nồng độ hormone estrogen tăng cao khiến mạch máu của mẹ bị giãn và gây ngứa ngáy. Tình trạng này thường sẽ biến mất sau khi sinh em bé do nồng độ estrogen trở về trạng thái bình thường.

Tăng cân nhanh

Trong suốt quá trình mang thai, phụ nữ ăn nhiều hơn để có thể cung cấp đủ dinh dưỡng cho thai nhi phát triển dẫn đến tăng cân nhanh. Tăng cân chủ yếu tập trung vào 3 tháng cuối thai kỳ và tập trung ở khu vực ngực, mông, đùi… dẫn đến rạn da và gây ngứa.

Viêm nang lông

Tình trạng này có thể gặp ở bất cứ ai nhưng rất dễ gặp ở bà bầu với biểu hiện gồm ngứa và nổi sần đỏ. Viêm nang lông dễ gặp nhất ở 3 tháng cuối thai kỳ.

Viêm da bọng nước

Ban đầu, viêm da mọng nước chỉ là những mảng mề đay và mụn nước mọc quanh rốn, đùi của mẹ bầu. Sau đó, những mụn nước này có thể lan ra nhiều bộ phận khác như tay, lưng và gây ngứa ngáy khó chịu. Viêm da bọng nước thường xuất hiện ở tuần thứ 20 của thai kỳ.

Ứ mật khi mang thai

Đây là một trong những nguyên nhân gây ngứa thai kỳ. Ứ mật khiến cho dịch mật không lưu thông được như bình thường. Từ đó khiến muối tích tụ dưới da, gây ngứa. Ngoài gây ngứa, ứ mật còn khiến mẹ bầu có các biểu hiện như chán ăn, mệt mỏi, nặng có thể gây vàng da. 

Ngứa vùng kín

Khi mang thai, hệ miễn dịch của mẹ yếu hơn và dịch âm đạo cũng tiết nhiều hơn bình thường nên dễ bị vi khuẩn, nấm tấn công gây bệnh. Viêm nhiễm phụ khoa là một trong nguyên nhân khiến mẹ bầu ngứa ngáy.

Ngoài những nguyên nhân kể trên, ngứa ngáy thai kỳ có thể là do mẹ tiết quá nhiều mồ hôi do làm việc nặng nhọc, thời tiết nắng nóng.

Ngứa thai kỳ rất thường gặp nhưng không gây vấn đề gì nghiêm trọng cho sức khỏe nên mẹ không cần quá lo lắng. Tuy nhiên, nếu bị ngứa toàn thân thì có thể là dấu hiệu của một vài bệnh lý nghiêm trọng. Cách tốt nhất mẹ nên đi khám để được chẩn đoán chính xác nhất.

Mẹ bầu có thể dùng kem trị rạn, kem dưỡng ẩm để cải thiện tình trạng ngứa

Biện pháp khắc phục tình trạng bị ngứa khi mang thai

Ngứa thai kỳ do thay đổi sinh lý khi mang bầu tuy không nguy hiểm nhưng lại ảnh hưởng lớn đến cuộc sống của mẹ bầu, khiến mẹ luôn cảm thấy khó chịu. Vì vậy, khi bị ngứa mẹ cần áp dụng những biện pháp dưới đây để cải thiện tình trạng này:

Tránh cào hay gãi khi bị ngứa

Nhiều mẹ bầu khi bị ngứa sẽ gãi rất nhiều và mạnh để cảm thấy dễ chịu. Tuy nhiên việc cào và gãi khiến cho vùng da bị tổn thương, kích thích và dễ gây ngứa hơn. Bên cạnh đó, da bị tổn thương do gãi có thể gây bội nhiễm da, khiến bệnh nặng và khó điều trị hơn.

Giảm ngứa bằng chườm ấm

Thay vì cào, gãi để cảm thấy dễ chịu, mẹ bầu nên dùng túi chườm ấm, một chiếc khăn ấm để đắp lên vùng da bị ngứa. Biện pháp này khá hiệu quả mà lại không gây tổn thương cho da.

Thoa kem

Rạn da, da khô là những nguyên nhân khiến mẹ bầu bị ngứa. Vì thế, thoa kem trị rạn, kem dưỡng ẩm hoặc dùng tinh dầu tự nhiên là biện pháp hữu hiệu. Nếu tình trạng rạn da, khô da được cải thiện, mẹ bầu cũng cảm thấy dễ chịu và không ngứa ngáy nữa.

Vệ sinh cơ thể sạch và đúng cách

Vấn đề vệ sinh cá nhân dù là ai cũng cần quan tâm đến, nhất là đối với những mẹ bầu bị ngứa thai kỳ. Mẹ nên tắm bằng nước ấm thay cho nước lạnh. Mẹ cũng có thể dùng sữa tắm nhưng đảm bảo chúng chất lượng và có khả năng cấp ẩm tốt để không làm khô da. Mẹ tuyệt đối không nên sử dụng xà phòng và sữa tắm có độ pH cao.

Sau khi tắm mẹ nên thoa một lớp dưỡng ẩm để da luôn được cấp ẩm, hạn chế khô da vì nó càng khiến cho tình trạng ngứa thêm nặng nề hơn.

Mặc quần áo thoáng mát

Với mẹ bầu bị ngứa thai kỳ, mẹ không nên mặc quần áo bó sát vì chúng tác động đến da và có thể khiến mẹ cảm thấy ngứa hơn. Thay vào đó, hãy mặc những bộ đồ rộng, thoáng mát, lựa chọn chất vải thấm hút mồ hôi tốt. Bên cạnh đó, mẹ cũng hạn chế đến những nơi nắng nóng để ngăn tiết mồ hôi.

Tập thể dục thường xuyên giúp lưu thông máu tốt hơn, giảm tình trạng ngứa thai kỳ

Vệ sinh cơ quan sinh dục ngoài sạch sẽ và đúng cách

Viêm nhiễm phụ khoa gây ngứa ngáy, khó chịu và ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ bầu. Vì vậy, mẹ cần phải giữ vùng kín luôn được sạch sẽ, khô thoáng. Mẹ bầu có thể sử dụng dung dịch vệ sinh phụ nữ nhưng cần đảm bảo độ pH của nó không quá lớn vì có thể làm mất cân bằng độ pH tự nhiên trong môi trường âm đạo.

Ăn uống khoa học

Ai cũng cần xây dựng một chế độ ăn uống khoa học, đặc biệt là mẹ bầu vì mẹ không chỉ ăn cho mình mà còn ăn cho cả thai nhi. Với mẹ bầu bị ngứa trong thai kỳ, mẹ nên ăn thực phẩm giàu vitamin A, D như củ quả, trứng, cá, các sản phẩm từ sữa… Ngoài ra, mẹ nên uống nhiều nước và cần hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, cay nóng hay các chất kích thích, đồ uống có cồn.

Tập thể dục thường xuyên

Thể dục thể thao giúp nâng cao sức khỏe, sức đề kháng của cơ thể. Với mẹ bầu bị ngứa, tập thể dục thường xuyên giúp máu bên trong cơ thể mẹ lưu thông tốt hơn, giúp làm giảm tình trạng ngứa thai kỳ.

Ngoài những biện pháp trên, trước khi đi ngủ, mẹ bầu nên ngâm chân bằng nước muối ấm, nước chè xanh, nước lá trầu… để giúp dễ ngủ và ngủ sâu giấc hơn.

Bị ngứa khi mang thai khi nào nên gặp bác sĩ?

Ngứa thai kỳ do nhiều nguyên nhân gây nên và có thể biến mất sau khi sinh và không ảnh hưởng gì xấu đến sức khỏe. Tuy nhiên, ngứa cũng có thể là dấu hiệu của một vài bệnh lý. Cách tốt nhất mẹ bầu nên đi khám khi gặp phải tình trạng ngứa như dưới đây:

  • Mẹ bầu bị ngứa toàn thân, kèm theo dấu hiệu như vàng da… Điều này có khả năng mẹ đang mắc phải chứng ứ mật, mật kém lưu thông
  • Mẹ bị ngứa, phát ban và sốt. Đây có thể là dấu hiệu của bệnh thủy đậu, herpes…
  • Ngứa kèm tổn thương ngoài ra rất có thể là biểu hiện mẹ đang mắc chứng chàm, vảy nến…
  • Ngứa và nóng rát âm đạo là biểu hiện của viêm nhiễm, nhiễm nấm âm đạo hoặc một số bệnh lây truyền qua đường sinh dục như lậu, giang mai…

Khi có những biểu hiện trên, mẹ nên đến cơ sở y tế uy tín để thăm khám.  Các bác sĩ sẽ giúp chẩn đoán chính xác nguyên nhân gây ngứa là do sinh lý hay bệnh lý. Nếu là nguyên nhân sinh lý, mẹ không cần điều trị vì tình trạng này thường sẽ mất sau khi sinh. Nếu là nguyên nhân bệnh lý, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp và an toàn cho mẹ bầu.

Để nhận thông tin khám với Bs Nhật, vui lòng nhấn vào link: https://m.me/bsphamquangnhat



Siêu âm Doppler thai nhi trong thời kỳ mang thai là một phương pháp siêu âm cần thiết và đóng vai trò quan trọng giúp theo dõi sự phát triển của thai nhi trong bụng mẹ. 

Lợi ích của siêu âm Doppler 

Siêu âm Doppler khi mang thai sẽ mang lại những lợi ích như:

  • Xác định khả năng hấp thụ oxy và chất dinh dưỡng cần thiết của bé bằng cách đo lường lưu lượng máu ở từng bộ phận trong cơ thể thai nhi (dây rốn, não và tim thai)
  • Chẩn đoán thể trạng bình thường, sự phát triển khỏe mạnh của thai qua quan sát và đánh giá tình trạng dòng chảy của máu thông qua động mạch – tĩnh mạch
  • Sàng lọc sớm dị tật bẩm sinh và một số bệnh lý của thai nhi để đưa ra biện pháp điều trị thích hợp nhất
  • Thai nhi được theo dõi và phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường và ngăn chặn tình trạng nhẹ cân 
  • Xác định thời điểm thích hợp để em bé chào đời

Ngoài ra, bác sĩ sẽ chỉ định khu vực và bộ phận siêu âm Doppler tùy vào tình trạng thai kỳ của thai phụ do đó sẽ mang lại hiệu quả khác nhau.

Các thai phụ được chỉ định siêu âm doppler thai > 28-30 tuần bao gồm:

  • Thai phụ mang đa thai.

  • Thai nhi bị ảnh hưởng bởi các kháng thể Rh do tình trạng không tương thích Rh của mẹ.

  • Thai nhi bị ảnh hưởng bệnh Parvovirus – bệnh truyền nhiễm do virus Canine Parvovirus.

  • Phụ nữ có thai có tiền căn sinh con nhẹ cân.

  • Thai nhi tăng trưởng chậm so với bảng tăng trưởng tiêu chuẩn.

  • Phụ nữ có thai có tiền căn sảy thai muộn hoặc thai nhi tử vong ngay sau sinh.

  • Phụ nữ có thai mắc các bệnh lý trong thai kỳ như tăng huyết áp, tiểu đường,…

  • Phụ nữ có thai có chỉ số khối cơ thể (BMI) thấp hoặc cao hơn tiêu chuẩn.

  • Phụ nữ có thai hút thuốc lá trong thời gian mang thai.

Siêu âm Doppler có ảnh hưởng đến thai nhi không?

Khi tiến hành siêu âm Doppler, mẹ bầu có thể yên tâm vì loại siêu âm này an toàn, không gây đau đớn và không ảnh hưởng nguy hiểm đến thai nhi. Khuyến cáo không nên lạm dụng siêu âm này khi cả mẹ và bé đều khỏe mạnh. 

Phân loại siêu âm Doppler thai 

Có 2 loại siêu âm Doppler là:

  • Doppler liên tục

Siêu âm sử dụng đầu dò đặc biệt với 2 tinh thể đảm nhiệm vai trò riêng biệt. Một tinh thể sẽ phát sóng âm liên tục, theo cơ chế đặc biệt và sóng sẽ phản hồi trở lại, tinh thể còn lại sẽ chịu trách nhiệm thu hồi sóng liên tục này. 

  • Doppler xung

Khác với siêu âm Doppler liên tục, Doppler xung chỉ sử dụng 1 tinh thể sẽ vừa thực hiện phát sóng âm và vừa thu sóng âm. Sóng âm sẽ phát đi theo từng chuỗi xung, dọc theo hướng đầu dò quét. 

Bác sĩ sẽ điều chỉnh kích thước và độ sâu mong muốn của vùng lấy mẫu cần phân tích. 

Siêu âm Doppler động mạch tử cung 

Vai trò của động mạch tử cung là dẫn máu đến tử cung của thai phụ để cung cấp oxy và chất dinh dưỡng giúp thai nhi phát triển. 
Siêu âm doppler động mạch tử cung giúp bác sĩ tầm soát tình trạng suy yếu của nhau thai và được thực hiện vào tuần lễ thứ 18-22 của thai kỳ.
Khi còn ở trong tử cung của mẹ, thai nhi rất cần được cung cấp chất dinh dưỡng và oxy để phát triển khỏe mạnh. Vì vậy, lượng máu cung cấp cho nhau thai cần phù hợp với tuổi thai. Nếu thai nhi không nhận đủ máu từ mẹ, đồng nghĩa với việc không được nhận đủ chất dinh dưỡng và nhau thai dễ suy yếu.
Vì thế khi siêu âm Doppler động mạch tử cung bằng đầu dò qua ngả thành bụng hoặc ngả âm đạo sẽ hỗ trợ bác sĩ kiểm tra nhau thai có được cung cấp đủ lượng máu hay không. 

Lưu ý: Phương pháp này chỉ áp dụng với thai phụ có tử cung bình thường

 

Siêu âm Doppler động mạch rốn

Thai nhi được cung cấp oxy và chất dinh dưỡng nhờ dây rốn. Siêu âm Doppler động mạch rốn sẽ giúp kiểm tra dòng chảy của máu từ nhau thai đến rốn với các trường hợp như:

  • Thai nhi chậm tăng trưởng (FGR)
  • Thai nhi bị ảnh hưởng bởi kháng thể Rh không tương thích
  • Đa thai (sinh đôi cùng trứng), chỉ số BMI quá cao/thấp, thai phụ bị tăng huyết áp, tiểu đường..
  • Người mẹ có tiền sử sinh con nhẹ cân, sảy thai hoặc em bé tử vong ngay sau khi sinh

 

Đồng thời thông qua hình thức siêu âm này có thể nhận diện thai nhi tăng trưởng chậm khởi phát sớm (trước 34 tuần). 

Tỷ lệ vận tốc cuối tâm thu và tâm trương (S/D ratio) cung cấp thông tin về kháng lực mạch máu trong bánh nhau. Bình thường S/D ratio giảm dần về cuối thai kỳ, vì càng về cuối thai kỳ, nhu cầu dinh dưỡng của thai càng cao, máu đến thai nhi nhiều, động mạch rốn phải tăng lưu lượng để đưa máu trở về bánh nhau.

  • Thai 26- 30tuần        S/D ratio ≤ 4
  • Thai 30- 34 tuần       S/D ratio ≤ 3,5
  • Thai > 34 tuần          S/D ratio ≤ 3

S/D tăng cao quá giới hạn cho phép khi trở kháng bánh nhau tăng cao. Điều này sẽ làm tăng nguy cơ thai bệnh lý và chết chu sinh.

Đồng thuận theo quy trình Delphi chấp nhận Chỉ số não-nhau CPR dưới BPV 5 và Trở kháng động mạch rốn UA-PI trên BVP 95 là tiêu chuẩn chẩn đoán FGR –> cân nhắc chấm dứt thai kỳ khi thai hơn 36 0/7 tuần và không muộn hơn 37 6/7 tuần

Siêu âm Doppler động mạch não giữa

Giảm PI động mạch não giữa là hậu quả của tình trạng giãn mạch, gọi là hiệu ứng “brain-sparing”. Điều này thể hiện đáp ứng của huyết động đối với tình trạng thai thiếu oxy, thông qua đáp ứng trực tiếp của mạch máu não và ở các giường mạch máu khác diễn ra tái phân bố cung lượng tim ưu thế ở động mạch vành và tuyến thượng thận.

PI của MCA thay đổi tùy theo tuổi thai. Ở tuổi thai 28-32 tuần, phổ Doppler MCA có PSV cao và EDV thấp, PI= S-D/ mean >1,45, thai đủ tháng PI=1, thai có ý nghĩa bệnh lý khi PI< 1. Khi có hiện tượng thiếu oxy não xảy ra ở IUGR, tuần hoàn não sẽ thay đổi bằng cách giảm trở kháng để tăng dòng chảy trong thì tâm trương gọi là sự tái phân phối tuần hoàn não ( cerebral blood flow redistribution).

T: Động mạch não giữa PI bình thường                     P: Giảm trở kháng động mạch não giữa (PI < 1,45)

So sánh phổ Doppler động mạch rốn và động mạch não giữa, bình thường EDV của động mạch rốn luôn cao hơn MCA, vì thế chỉ số trở kháng của MCA luôn cao hơn ĐM rốn, CRI/URI > 1,1. Gọi là tái phân phối tuần hoàn thai nhi khi  CRI/URI < 1,1.

Siêu âm Doppler xung tĩnh mạch

Nếu phát hiện bất thường khi siêu âm Doppler động mạch rốn thì bác sĩ sẽ chỉ định tiếp tục khảo sát dòng máu bằng siêu âm Doppler xung tĩnh mạch hoặc động mạch não giữa. 

Ống tĩnh mạch có vai trò cung cấp máu giàu oxy và dinh dưỡng cho não và tim của thai nhi. 

Để nhận thông tin khám với Bs Nhật, vui lòng nhấn vào link: https://m.me/bsphamquangnhat



Sau sinh khoảng 6 tháng thì kinh nguyệt của sản phụ sẽ quay trở lại bình thường. Tuy nhiên, có nhiều người bị rối loạn kinh nguyệt, chu kỳ kinh không còn như trước, có thể dài hơn, ngắn hơn, thậm chí vô kinh hoặc rong kinh. Nguyên nhân chính là do sự thay đổi hormone trong quá trình mang thai và sinh con gây nên.



Đau xương cụt là tình trạng xảy ra do sự mất ổn định của xương cụt dẫn đến viêm các khớp lân cận (đặc biệt là khớp cùng chậu). Cơn đau ở xương cụt sẽ chuyển biến từ mức độ nhẹ đến dữ dội và thường tăng nặng khi ngồi xuống, đứng lên hoặc ngả người ra sau khi ngồi trên ghế.


Bản quyền 2021 © Phòng khám Phạm Nhật